Opnieuw bevrijd

week 19 -2017

De laatste dagen van april en de eerste dagen van mei zijn ieder jaar weer bijzonder. De uitreiking van de koninklijke onderscheidingen, de aubade en vrijmarkt, de lunch met de gedecoreerden van de afgelopen decennia, de koningsspelen in Vierpolders en Zwartewaal, al met al was het een mooie viering van de verjaardag van onze Koning. Ik was bijzonder blij met het feit dat ik liefst 7 zeer actieve vrijwilligers een lintje mocht opspelden. Zes daarvan waren inwoners van Brielle, de zevende ging naar een inwoonster uit Tinte, gemeente Westvoorne. Haar activiteiten als vrijwilliger speelden zich echter grotendeels in Brielle af.

Voor het eerst zijn de onderscheidingen uitgereikt in het Brestheater. De raadszaal was te klein voor zoveel gedecoreerden met familie en vrienden. Misschien iets minder stijlvol dan het oude Stadhuis, maar ik vond het een prima locatie. Zeker omdat de theaterfoyer volop ruimte biedt voor napraten en feliciteren na afloop van de uitreiking. En ook voor de parkeermogelijkheden is het Brestheater veel geschikter.

Mooi was ook dat het zonnetje op Koningsdag er in de loop van de dag steeds beter door kwam. Het werd dus nog een aangename vrijmarkt en de terrassen zaten dan ook lekker vol. Jammer was dat op Koningsdag het traditionele ontbijt op straat er niet meer was. In voorgaande jaren waren Sven en Esther Schreuder van hotel-restaurant De Nymph de grote animatoren en sponsoren hiervan. Met hulp van een grote schare vrienden als vrijwilliger. Helaas heeft De Nymph de deuren moeten sluiten. Ik mis Sven en Esther en hun hotel nog steeds. Ik hoop dat die lege plek in dat prachtige 16e eeuwse pand weer snel een bij Brielle passende invulling krijgt. En ik hoop ook dat het Koningsdag ontbijt weer opgepakt wordt.

We kunnen in Brielle en Zwartewaal ook terugzien op waardige herdenkingen op 4 mei. En op  geslaagde viering van de bevrijding op 5 mei. De stille tocht die in Brielle dit keer begon bij de Sjoel, na een korte herdenkingsbijeenkomst, voorafgegaan door de trommelaars van Libertatis, maakte indruk. Dat gold ook voor de grote opkomst bij het gemeentelijk oorlogsmonument en de propvolle Catharijnekerk bij het Herdenkingsconcert. Het lijkt de laatste jaren steeds drukker te worden en tot mijn vreugde zie je bij de twee minuten stilte om 8 uur ook meer kinderen en jongeren meedoen. De angst dat met het ouder worden en uitsterven van de generaties  die de oorlog nog zelf hadden meegemaakt ook de officiële herdenking op 4 mei een langzame dood zou sterven, is gelukkig niet uitgekomen. Integendeel, de oorlog leeft in de verbeelding van heel veel mensen misschien wel meer dan ooit. Daar mogen we dankbaar voor zijn.

In Brielle was er voor het vierde achtereenvolgende jaar weer het Bevrijdingsfestival. Een dag of vier wordt de vesting voor een deel ingenomen door de kampementen van geallieerde en Duitse soldaten. We zien soldaten in historische uniformen op straat en oude militaire voertuigen uit de oorlogsjaren heen en weer rijden. Met de zogenaamde ‘mock battle’ op het Scharloo wordt het oorlogsgeweld bijna levensecht zichtbaar gemaakt. Een echt spektakel. Volgens het Algemeen Dagblad het hoogtepunt van het Bevrijdingsfestival.
Het Bevrijdingsfestival trok ook dit keer weer veel bezoekers naar Brielle. Met name de kampementen, de historische voertuigen toer en dat schijngevecht  trekken belangstelling. Doordat verschillende mensen ook als burger in jaren ’40 kledij door de vesting lopen, wordt het oorlogsdecor steeds authentieker. Die vele kijkers en deelnemers zorgen voor volle terrassen, volle hotels en goede omzetten in de winkels. En positieve media-aandacht voor wat er in Brielle toch allemaal weer voor elkaar gebracht wordt.

Toch is niet iedere Briellenaar blij met het Bevrijdingsfestival. Op Facebook zijn afgelopen week diverse opvattingen gepost waarin twijfel en zelfs afschuw wordt uitgesproken over de wijze waarop de deelnemers de oorlog uitbeelden. Het zou meer lijken op het verheerlijken van de oorlog dan stilstaan bij de verschrikkingen van oorlog en geweld. Voor sommigen roepen die historische uniformen op straat nare herinneringen op. Ze voelen zich gedurende die dagen in Brielle niet op hun gemak. En de geestdrift waarmee die ‘namaak’ militairen zich met hun geweren en uniformen tussen het winkelende publiek begeven, wordt gehekeld.  

Ik heb die berichten op Facebook vanzelfsprekend gevolgd. Dat dit evenement discussie oproept kan ik zeker billijken. Sowieso moeten de gevoelens van Briellenaren die zich niet gelukkig voelen bij bepaalde onderdelen met respect bejegend worden. Een gevoel is immers altijd een feit, zei een oude leermeester mij ooit.  Ik weet zeker dat  de organisatie van het Bevrijdingsfestival  zich bewust is van de gevoeligheden, ook als dat maar  een kleine minderheid van de Brielse bevolking betreft.

Zelf heb ik geen overwegende bedenkingen bij het Bevrijdingsfestival zoals zich dat in Brielle vertoont. Ik ben overtuigd van de oprechte bedoeling van de organisatoren om niet alleen het spannende of heroïsche van de oorlog te tonen, maar vooral ook de onmenselijke en destructieve kant. Dat het Bevrijdingsfestival participeert in de Dodenherdenking op 4 mei, dat er oorlogsveteranen uit de Tweede Wereldoorlog uit de VS en Canada met veel eer worden ontvangen en wordt bijgedragen aan het binnenhalen van het Bevrijdingsvuur uit Wageningen, zijn allemaal blijken van correcte opvattingen over wat goed en kwaad was in de Tweede Wereldoorlog.

Ik ben dus blij met het Bevrijdingsfestival. En ik ben blij met de brede steun die de organisatie vanuit de Brielse ondernemers en winkeliers ondervindt.  Zoals ik ook ieder jaar weer vaststel dat een breed  publiek de sfeer van het evenement zeer waardeert. Wat mij betreft dus alle lof voor de vrijwilligers die zich ieder jaar voor dit bijzondere evenement rond bevrijdingsdag inzetten. Daar gaan vele uren van voorbereiding aan vooraf.

Volgend jaar dus weer als het even kan! Als de 10 dagen tussen 26 april en 7 mei voorbij zijn, en alles is goed verlopen, voel ik mij persoonlijk ook opnieuw bevrijd.